Welkom op deze website van radiomaker en beeldend kunstenaar Menno Bijleveld

Recente radioprogramma’s

 

Transmissie Irène Kyojo Bakker

Uitzenddatum: Zaterdag 12-5-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (24 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

In 2002 ontving Irène Kyojo Bakker ‘Hoshi’ van Genpo Merzel Roshi. Dit houdt in de bekrachtiging als Dharmaholder en authorisatie als assistent leraar in de Zen overdrachtslijn (lineage) via de Japanse Zenmeester Maezumi Roshi. Op 7 maart jongsleden ontving zij van Joan Halifax Roshi Dharma transmissie / Shiho en is daarmee de 3e opvolger van Roshi Joan. Tijdens de transmissie ontving Irène ook een nieuwe dharma naam: Kaigetsu wat betekent oceaan maan. Menno Bijleveld sprak met Irène Kyojo Kaigetsu Bakker over haar transmissie en de achtergronden ervan.

 

Tim Haarlemmer over de crisis

Uitzenddatum: Zaterdag 21-4-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Tim Haarlemmer studeerde onlangs af als bedrijfskundige aan de Erasmus Universiteit. Hij noemt zichzelf een ‘ontevreden business-student’, omdat de universiteit nog steeds hetzelfde soort economen klaarstoomt als degenen die de crisis hebben veroorzaakt. Zelf promoveerde hij op de ethiek in het bedrijfsleven. Soms is die ver te zoeken, zoals bij het Franse bedrijf France Télécom dat een hoog aantal zelfmoorden kent. Volgens Haarlemmer zijn bedrijven machtige instrumenten waarvan we ons telkens moeten afvragen wat hun doel is: geld vermeerderen of een maatschappelijke rol vervullen? Hij legt uit aan Menno Bijleveld welke rol hij ziet weggelegd voor het boeddhisme in het bedrijfsleven en waarom zijn generatie wel of juist helemaal geen geschiedenis zal schrijven.

 

Integrale zen

Uitzenddatum: Zaterdag 7-4-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

In 2006 richtte Maurice Knegtel (ook bekend als cybermonnik) de Stichting Izen op om zijn onderzoek naar de integratie van zen in het dagelijks leven en het dagelijks leven in zen gestalte te geven. Het verhaal achter Izen is onderdeel geworden van Knegtel’s boek Integrale zen. De fragmenten in het boek zijn de basis voor beschouwingen over zen, de vier edele waarheden en ons dagelijks leven als spirituele oefening.

Karmanomics

Uitzenddatum: Zaterdag 31-3-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Toen Kees Klomp zeven jaar geleden begon met ‘mededogend ondernemen’ werd hij voor gek versleten. Naïef en exotisch – vonden zijn collega’s in de zakenwereld. Nu is hij twee boeken – waaronder Karmanomics – verder en kloppen bedrijven steeds vaker bij hem aan voor advies. Menno Bijleveld spreekt met Klomp over fair trade en duurzaam ondernemen, ideeën die zijn geïnspireerd door de Vietnamese zenleraar Thich Nath Hanh.

 

Zelfverbranding in Tibet

Uitzenddatum: Zaterdag 24-3-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Steeds vaker krijgen we te horen dat alweer een Tibetaanse monnik zichzelf in brand heeft gestoken uit protest tegen de Chinese overheersing. Hoe komt iemand ertoe om over te gaan tot zo’n gruwelijke daad? Joop de Jong is hoogleraar in de transculturele psychiatrie. Volgens hem staat het boeddhisme ambivalent tegenover zelfverbranding. Aan de ene kant is alle geweld verboden, dus ook zelfdoding. Aan de andere kant is zelfverbranding een terugkerend thema in de boeddhistische mythologie. Daardoor is het een daad met een hoge symbolische waarde geworden.

 

Rigpa voor jongeren

Uitzenddatum: Zaterdag 17-3-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Kinderen van boeddhistische ouders voelen zich vaak anders. Om die reden biedt Rigpé Yéshé – onderdeel van  de Tibetaanse organisatie Rigpa speciale kinderprogramma’s aan, waarin ‘herkenning’ een belangrijke rol speelt. De kleintjes leren een paar minuten mediteren, de pubers kunnen onderling over hun ouders klagen. Menno Bijleveld woonde in februari zo’n familiedag bij, getiteld ‘Niet te losjes, niet te strak’. Op het ijs van het Amsterdamse Sarphatipark sprak hij met initiator Wim Marseille.

 

Je leven vereenvoudigen

Uitzenddatum: Zaterdag 18-2-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

 Je hebt een druk leven en wilt je richten op wat echt voldoening geeft. Je wordt geconfronteerd met ontslag of ziekte, verlangt naar ‘quality time’ met de mensen van wie je houdt en hebt behoefte aan innerlijke rust. Allemaal redenen om je leven te willen vereenvoudigen. Maar hoe doe je dat? Nynke Valk geeft trainingen en coacht mensen vanuit haar boeddhistische achtergrond rond de vraag: Hoe kan ik mijn leven vereenvoudigen? Ze praat erover met Menno Bijleveld.

 

De crisis – kans of begin van het einde?

Uitzenddatum: Zaterdag 4-2-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (24 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Kan goed leiderschap het verschil maken in Europa? In hoeverre kunnen burgerinitiatieven zoals de Occupy-beweging daadwerkelijk een alternatief bieden voor de financiële en economische crisis? In hoeverre kan de crisis een kans zijn of kondigt ze het begin van het einde aan zoals sommigen beweren? Vragen die aan de orde komen in een tweegesprek tussen ex-bankier Sander Tideman (foto links) en zenbeoefenaar Dirk Beemster (foto rechts). Menno Bijleveld leidt het gesprek.

 

Geluk in de liefde

Uitzenddatum: Zaterdag 28-1-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (13 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Er wordt veel meer geschreven over de problematische kanten van de liefde dan over de bindende kracht ervan. Jean Pierre van de Ven vindt dat onterecht, juist omdat wij altijd op zoek zijn naar de positieve effecten van liefde. Vanuit zijn praktijk als relatiepsycholoog schrijft hij in zijn boek Geluk in de liefde over de samenbindende kracht van liefde in relaties.

 

Boeddha’s nachtlichtjes

Uitzenddatum: Zaterdag 21-1-2012, Hemelsbreed, Radio 5 (16 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Boeddha’s nachtlichtjes bevat twintig hervertellingen van traditionele boeddhistische verhalen bedoeld voor kinderen. Van het verhaal over het vriendelijke, wijze hert en de prins die nog veel moest leren tot het verhaal over de twee eenden en de schildpad. De verhalen moeten kinderen, volgens auteur Dharmachari Nagaraja, rustiger en creatiever maken en hun zelfvertrouwen en compassie bevorderen. Mooie woorden in een fraai geïllustreerd boek. Maar wat doen Boeddha’s nachtlichtjes nou echt met kinderen? En zijn het eigenlijk wel leuke verhaaltjes? Menno Bijleveld vroeg zijn partner Wia de verhaaltjes voor te lezen aan hun kinderen en maakte er een reportage van.

Noot: de oorspronkelijke titel van het boek is Buddha at Bedtime.

 

Jonge boeddhisten aflevering 8: Joost Vrouenraets

Uitzenddatum: Zaterdag 24-12-2011, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Via Maurice Béjart kwam danser en choreograaf Joost Vrouenraets (32) in aanraking met het boeddhisme. Het scheelde niet veel of hij was zelfs monnik geworden. In 2008 werd hij onderscheiden met de Prijs van de Nederlandse Dansdagen voor jong en aanstormend choreografisch talent. Eind 2005 richtte hij samen met zijn danspartner Maïté Guérin het Gotra Ballet op. Menno Bijleveld nam een kijkje achter de schermen. Dit is het laatste gesprek van een achtdelige reeks over jonge geëngageerde boeddhisten.

 

Jonge boeddhisten aflevering 7: Paul van den Hurk
Uitzenddatum: Zaterdag 17-12-2011, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min.)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Paul van den Hurk (29) studeerde biomedische wetenschap en cognitieve neurowetenschap aan de Radboud Universiteit in Nijmegen en promoveerde onlangs op het proefschrift  ‘On the practise of mindfulness meditation and asso ciated changes in cognition, affect and personality’. (pdf). Zijn onderzoek toont aan dat mindfulnessmeditatie samenhangt me t verbeteringen in aandacht en veranderingen in affect en persoonlijkheid. Menno Bijleveld praat met Paul van den Hurk over vipassana-meditatie en de bevindingen van zijn onderzoek naar de effecten van mindfulness-meditatie.

 

Jonge boeddhisten aflevering 6: Pieter Snijders-Mulder

Uitzenddatum: Zaterdag 10-12-2011, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min.)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Pieter Snijders-Mulder (36) ontwerpt interactieve media en is mede-oprichter van Tegen de stroom in. Interactie met gebruikers en het op gang brengen van bewustzijnsprocessen staan centraal in zijn werkwijze. In zijn vrije tijd blogt hij regelmatig over zijn ervaringen als boeddhist via tweezenmeesters.blogspot.com. Sinds hij vader is geworden van twee jonge ventjes is zijn leven drastisch veranderd. Momenten van vreugde en frustratie, liefde en boosheid, geluk en angst wisselen elkaar in een razend tempo af. Op zijn blog schrijft Pieter ‘Een boeddhist kan zich geen betere zenmeester wensen dan een kind. En ik heb er twee…’. Menno Bijleveld sprak met boeddhistisch blogger Pieter Snijders Mulder.

 

Jonge boeddhisten aflevering 5: Jerry de Groot

Uitzenddatum: Zaterdag 3-12-2011, Hemelsbreed, Radio 5 (15 min.)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Jerry de Groot (29) studeerde technische natuurkun de en doet momenteel promotieonderzoek bij het AMC naar de vraag of de methode voor het vroegtijdig opsporen van borstkanker minder pijnlijk kan. Deze methode wordt gebruikt bij het nationaal bevolkingsonderzoek waarvoor alle vrouwen tussen 50 en 75 jaar elke twee jaar uitgenodigd worden. De meeste wegblijvers doen dat omdat zij de mammografie te pijnlijk vinden. De alternatieve methode waar Jerry de Groot aan werkt, moet de screening minder pijnlijk maken. Naast zijn onderzoek is Jerry actief bij Shambhala en richt hij zich op het organiseren van activiteiten voor jongeren. Menno Bijleveld vroeg Jerry om een beeld te schetsen van zijn promotieonderzoek en de achtergronden ervan.

 

Meredith Monk

Uitzenddatum: Zaterdag 5-11-2011, Radio 5, Hemelsbreed (25 min.)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Op 1 oktober was de Amerikaanse componist, zangeres, regisseur, choreograaf, film- en theatermaker Meredith Monk te gast bij de achterbandag van de BOS in het Amsterdamse Compagnietheater, waar ze een lezing, een workshop en een concert gaf. Monk is het meest bekend geworden als stemkunstenares.  Tijdens haar lange carrière groeide ze uit tot een van de belangrijkste creatieve krachten in de wereld van de podiumkunsten.

In 1974 kwam Monk in contact met de Tibetaanse leraar Chögyam Trungpa. Sinds 1975 geeft ze onderricht aan het het door hem opgerichte Naropa Institute in Colorado. Binnen de Shambhalaschool van Trungpa volgde Monk een training van twintig jaar en tegenwoordig is ze leerling van de westerse lerares Pema Chödrön. Menno Bijleveld sprak met Monk over haar ontmoeting met Trungpa, de stem als boodschapper van de ziel, de relatie tussen kunst en boeddhisme en haar opera over de beroemde avonturier Alexandra David-Neel.

 

Verval van krachten

Uitzenddatum: Zaterdag 29-10-2011, Radio 5, Hemelsbreed (15 min.)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

John Knieriem is een Rotterdamse ondernemer in de ICT-branche. Hoewel hij een groot voorstander is van de huidige internettechnologie, ging hij zelf op een gegeven moment bijna ten onder aan de onafzienbare hoeveelheid informatie die dag en nacht binnenstroomt. Hij liet zich coachen door een psycholoog en volgde een retraite in het Franse klooster Lerab Ling. Daar leerde hij hoe zijn ‘energielekken’ te dichten.

Meditatie en depressie

Uitzenddatum: Zaterdag 29-10-2011, Radio 5, Hemelsbreed (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Chris Buytenhuis heeft sinds zijn kinderjaren last van depressieve stemmingen. Zijn vader verliet het gezin toen Buytenhuis drie jaar oud was, later kwam hij erachter dat zijn vader zelf ook chronisch depressief is geweest. In moeilijke perioden heeft hij het gevoel dat hij het contact met zichzelf helemaal kwijt is, maar meditatie heeft hem geleerd te denken: ‘Dit ben ik, dat is mijn depressie.’ Menno Bijleveld sprak met Chris Buytenhuis die zich met een cocktail van therapie, medicatie en meditatie staande houdt.

Kunst en gedichten van Chögyam Trungpa

Uitzenddatum: Zaterdag 1-10-2011, Radio 5, Hemelsbreed (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Meino Zeilemaker is student en leraar in de Shambhala-traditie van Chögyam Trungpa Rinpoche, over wie de BOS in oktober 2011 de televisiedocumentaire Crazy Wisdom uitzendt. In de zomer van 1979 nam Meino als filmer deel aan het kunstprogramma van de door Trungpa Rinpoche opgerichte Naropa-universiteit, waar belangrijke figuren uit de Amerikaanse literatuur en toneelwereld bijeen kwamen. Trungpa Rinpoche, een groot kalligraaf en ikebanameester, trad ook op als ontwerper en dichter – zijn gedichten zijn verzameld in de bundel First Thought, Best Thought. Zijn lezingen over kunst hebben Zeillemaker geïnspireerd om zich vooral te verdiepen in de esthetica, erover te schrijven en er les in te geven. Menno Bijleveld sprak met hem over de kunst en de gedichten van Chögyam Trungpa Rinpoche.

 

Rinus Laban is boeddhist, werkt bij een bank en vervult in zijn vrije tijd diverse vrijwilligersfuncties. Hij werd uitgenodigd om deel te nemen aan een pelgrimage langs acht boeddhistische heligdommen in India. Deze pelgrimage vormde de afsluiting van een wereldtour van Khyentse Yangsi Rinpoche die vorig jaar juli was begonnen in Frankrijk. De zeventienjarige Khyentse Yangsi Rinpoche staat aan het hoofd van het Shechenklooster en wordt beschouwd als de reïncarnatie van wijlen Dilgo Khyentse Rinpoche. In het kielzog van Khyentse Yangsi Rinpoche reisde een gezelschap van vijftig Tibetaanse geestelijken en vijfentwintig westerse boeddhisten om bij elk heiligdom een stoepa in te wijden. Menno Bijleveld sprak met Rinus Laban over zijn reis in de voetsporen van Boeddha.

 

Nathaniel Dorsky

Uitzenddatum: 10-09-2011, Radio 5, Hemelsbreed, (25 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Het Rotterdams Filmfestival eerde dit jaar de boeddhistisch geïnspireerde cineast Nathaniel Dorsky met een retrospectief. De Amerikaanse 16mm-filmer is een buitenbeentje in de experimentele cinema. Met zijn beeldenstromen creëert hij een meditatieve ervaring. Daartoe worden zijn films in volledige stilte vertoond. Zijn oeuvre heeft geen onderwerp en verwijst niet naar de realiteit; de beelden staan louter op zichzelf. Dorsky’s korte film Pastourelle werd bekroond met een Tiger Award for Short Film. Menno Bijleveld sprak met Dorsky na afloop van  een Q&A met het publiek.

 

Jonge boeddhisten aflevering 4: Kim Toering

Uitzenddatum: Zaterdag 23-7-2011, Radio 5, De Zevende Hemel ( 15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Kim Toering (32) is voormalig voorzitter van de Landelijke Studenten Vakbond (LSVb). Ze studeerde religie en levensbeschouwing en daarnaast journalistiek. Tegenwoordig werkt ze met jongeren die om allerlei redenen niet meer thuis kunnen wonen. Toering begon haar beoefening bij Zen onder de Dom. Ze ging op zoek naar een passende leraar en kwam terecht bij Noah Levine. Net als hij houdt ze van tegendraadsheid, onverbloemde taal en puurheid.`Geïnspireerd door Levine zijn no-nonsense benadering van de Dharma maakt ze nu deel uit van de nieuwe Nederlandse sangha Tegen de stroom in.

 

Jonge boeddhisten aflevering 3 : Lidewij Niezink

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Uitzenddatum: Zaterdag 16-7-2011, Radio 5, De Zevende Hemel (20 min)

Liedewij Niezink (31) promoveerde in 2008 op een proefschrift over de relatie tussen empathie en altruïsme. Om dat ook in zichzelf te ontwikkelen, beoefent ze boeddhistische methoden gericht op het cultiveren van compassie en vrijgevigheid. Dat maakt volgens haar van de wereld een aangenamer plek, want ‘als je een ander helpt, geeft dat een goed gevoel’. In het gesprek komt ook het aangrijpende verhaal ter sprake over haar zus die dertien jaar geleden is vermoord. Door deze gebeurtenis is het contact van Niezink met het boeddhisme in een stroomversnelling terecht gekomen. Menno Bijleveld sprak met haar tijdens een wandeling op het Balloerveld in Drente.

Jonge boeddhisten aflevering 2 : Annemarie Opmeer

Uitzenddatum: Zaterdag 9-7-2011, Radio 5, De Zevende Hemel (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Annemarie Opmeer (31) is hoofdredacteur van Down to Earth, het tijdschrift van Milieudefensie, en werkzaam voor Boeddha Magazine (voorheen Vorm & Leegte). Vijf jaar geleden begon ze met zenmeditatie, gewoon in haar eentje thuis. Inmiddels heeft ze deelgenomen aan retraites bij Brad Warner en Noah Levine. Geïnspireerd door Noah Levine zijn no-nonsense benadering van de Dharma maakt ze ook deel uit van de nieuwe Nederlandse sangha Tegen de stroom in. Menno Bijleveld sprak met haar over de wisselwerking tussen maatschappelijke betrokkenheid en de Dharma.

 

Jonge boeddhisten aflevering 1 : Marieke van Vugt

Uitzenddatum: Zaterdag 2-7-2011, Radio 5, De Zevende Hemel (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

In de maanden juli en december waren er acht portretten te beluisteren via de BOS-radio van jonge geëngageerde boeddhisten. De eerste was van Marieke van Vugt (30). Marieke is als neurowetenschapper werkzaam in Groningen en regelmatig deelnemer aan de ‘summer schools’ van het Mind and Life Institute in de V.S. Zij ontving in 2007 de Varela-prijs voor haar bijdrage aan het wiskundig modelleren van de effecten van aandachttraining. Bovendien doet ze al sinds haar kinderjaren aan klassiek ballet.

 

Sogyal Rinpoche in Amsterdam

Uitzenddatum: Zondag 22-5-2011, Radio 5, De Middenweg (30 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Op vier mei vond in Muziekgebouw aan het IJ in Amsterdam het Awake-event voor jongeren plaats, georganiseerd door Rigpa-Nederland. Nadat om 20.00 uur op passende wijze de slachtoffers van de tweede wereldoorlog waren herdacht, gaf de Tibetaanse leraar Sogyal Rinpoche een lezing over het thema ‘What meditation really is’. Na-afloop nam DJ Miss Melera het over en draaide voor 700 jongeren atmosferische en meditatieve techno. Menno Bijleveld maakte een reportage waarin ook fragmenten uit de lezing van Sogyal Rinpoche te horen zijn.

 

 

Hoe wetenschappelijk is de Dalai Lama?

Uitzenddatum: Zaterdag 21-5-2011, Radio 5, De Zevende Hemel (15 min)

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Rob Hogendoorn bestudeert de dialogen tussen de Dalai Lama en westerse wetenschappers bij het Mind & Life Institute. Wat is het wetenschappelijk gehalte? In hoeverre is de Dalai Lama bepaald door zijn filosofisch-religieuze achtergrond? Hoe verhoudt zijn benadering van godsdienst en wetenschap zich tot die van de wetenschappers? Menno Bijleveld sprak met Hogendoorn over zijn belangrijkste bevindingen.